Versnelling, vertraging, stilstand

Pijnlijke constatering voor het Programmabureau VERSNELLINGSAANPAK Asbestdakensanering op de eigen website: “In 2019 is er in totaal 9,8 miljoen m² asbestdaken gesaneerd. Dat is een daling ten opzichte van 2018, toen 12,8 miljoen m² asbestdaken is opgeruimd. Met name in het laatste kwartaal van 2019 was sprake van een forse daling.” Dus de nagestreefde versnelling is verworden tot vertraging. Stilstand dreigt. We zitten op het randje van een totale lockdown, om een eigentijdse term te gebruiken.

versnelling - lockdownDe oorzaken liggen bij de staats­secretarissen Stientje van Veldhoven (Infrastructuur & Waterstaat, I&W) en Tamara van Ark (Sociale Zaken en Werkgelegenheid, SZW) – en nergens anders. Want:

  • de ondeugdelijke asbestdakenwet is gesneuveld, dus géén vervangingsplicht;
  • het alternatieve plan van Van Veldhoven stoelt op zes slappe uitgangspunten:
    1. bewustwording en communi­catie (ik: achterhaald, iedere betrokkene is op de hoogte);
    2. het fonds (ik: eigenaren moeten zich in de schulden steken om te boeten voor overheidsfalen);
    3. ontzorgen van gemeenten (ik: van ’ontzorgen’ van eigenaren is geen sprake);
    4. koppelkansen (ik: dat zijn koppelkósten: dubbel financierings­probleem nieuw dak + energietransitie);
    5. monitoring (ik: gebeurt al lang, zij het gebrekkig);
    6. veilige vereenvoudiging saneringsmethoden (ik: wachten we al jaren op; één voorbeeld: twee jaar geleden, tijdens het Nationale Asbestfeitencongres in Utrecht, zagen congresgangers via een videoverbinding staats­secretaris Van Ark live met een aantal betrokkenen hierover vergaderen; vruchteloos; soms denk ik mistroostig: die lui zitten nog steeds in dat zaaltje te muggenziften);
  • het nieuwe regeringsplan mist draagvlak in de samenleving;
  • gerechtvaardigde financiële tegemoetkoming particuliere eigenaren ontbreekt;
  • nog steeds ongelijke behandeling bedrijven en particuliere eigenaren.

Hoeveelheid asbestmateriaal

I&W registreert sinds 2014 per kwartaal hoeveel vierkante meters asbestdak zijn gesaneerd; zie Rapport Verwijdering Asbestdaken. De teller staat tot en met 2019 op 56,1 miljoen m². Volgens cijfers van de overheid resteert nog 70-80 miljoen m².

Ik vrees echter, dames en heren I&W-tjes, dat jullie één aspect over het hoofd zien. Want jullie schrijven: “De totale hoeveelheid verwijderde asbestdaken is vermenigvuldigd met de factor 1,1 aangezien asbestgolfplaten op een dak elkaar deels overlappen.” Het klopt dat de aantallen vierkante meters asbest­materiaal door overlapping hoger zijn dan de vierkante meters oppervlakte van de daken. Maar waarom passen jullie deze rekenmethode niet toe op daken van asbestleien? Mijn antwoord: omdat eigenaren van huizen met daken van asbestleien vanaf het begin bij jullie de Grote Vergeten Groep vormen. In de beginjaren was het immers ’boeren­schuren voor’ en ‘boeren­schuren na’. Pas gaandeweg ontdekten jullie: ’verhip, er zijn ook particulieren met daken van asbestleien’.

De vermenigvuldigingsfactor bij golfplaten mag 1,1 zijn, door de overlap van leien, de zogeheten Maasdekking, is bij onze daken de vermenig­vuldigings­factor 3! Op Wikipedia is te zien hoe dat er uitziet: zie Maasdak. Bij ons staat één vierkante meter dak gelijk aan dríé vierkante meter asbestleien.
De asbestambassadeurs hebben in hun brief van 12 april 2019 aan de Eerste Kamer geschreven dat zo’n 1% van de resterende vierkante meters asbestdaken bestaat uit leien. Bij huizen als de onze en op andere plekken (Alkmaar, Amsterdam, Dordrecht, Oostvoorne, Groningen enzovoort) met een gemiddeld dakoppervlak van 100 m² gaat het door de Maasdekking bij verwijdering en vervanging om 800.000 m² dak, dus om bijna 2,5 miljoen m² asbestleien. Neem die laatste maar mee in de rekensom, I&W.

Kosten dakvervanging

Op basis van gemiddelde offerteprijzen van € 250,– per m² praat je landelijk bij 800.000 m² dak van asbestleien over vervangingskosten van € 200.000.000,–, op te brengen door een relatief kleine groep particuliere eigenaren. Voor ons vijftienen aan de Grutto in Deventer  400.000,– (slik)!

Staatssecretarissen, krijgen wij asjeblieft eindelijk jullie aandacht voor ons probleem?

Asbestvrije groet,
Leo mist de versnelling
Website: Asbestleivrij.nl